उन्हाळ्यात पैसा देणारी पिके : उन्हाळा म्हटला की पाण्याचे दुर्भिक्ष आणि रखरखते ऊन डोळ्यांसमोर येते. पण याच उन्हाळ्यात जर स्मार्ट शेती केली, तर तुमचा खिसा पैशांनी भरू शकतो! एप्रिल आणि मे महिन्यांत जेव्हा बाजारात भाज्यांची आवक प्रचंड घटलेली असते, तेव्हा त्यांचे भाव थेट गगनाला भिडतात. नेमक्या याच संधीचं सोनं करण्यासाठी तुम्हाला फेब्रुवारीच्या अखेरीस किंवा मार्चच्या पहिल्या पंधरवड्यात पेरणीचं नियोजन करावं लागेल. आजच्या या ब्लॉगमध्ये आपण अशाच काही खास पिकांबद्दल जाणून घेणार आहोत, जी तुम्हाला भरघोस नफा मिळवून देतील. चला तर मग, तुमच्या बजेटनुसार कोणतं पीक योग्य ठरेल ते पाहूया!
बजेट कमी आहे? मग या पिकांमधून मिळवा फास्ट रिटर्न
ज्या शेतकरी बांधवांना कमी खर्चात आणि अगदी कमी वेळेत हातात पैसा हवा आहे, त्यांच्यासाठी ही पिके सर्वोत्तम आहेत:
हिरवीगार कोथिंबीर : कोथिंबीर हे अत्यंत जलद परतावा देणारं पीक आहे. अवघ्या ३५ ते ४० दिवसांत हे पीक काढणीला येतं. उन्हाळ्यात कोथिंबिरीची मागणी मोठी असते आणि आवक कमी असल्यामुळे एप्रिल-मे मध्ये तुम्हाला हमखास चांगला बाजारभाव मिळतो. एकदाच कापणी करा आणि थेट पैसे खिशात घाला!
मेथी : भाजीपाल्यामध्ये मेथीला वर्षभर मागणी असते, पण उन्हाळ्यात तिला जास्त उष्णता सहन होत नाही. त्यामुळे जर तुम्हाला मेथी लावायची असेल, तर २५ फेब्रुवारीच्या आत पेरणी उरकून घ्या. यामुळे पुढच्या ३०-३५ दिवसांत तुमची मेथी बाजारात जाण्यासाठी तयार होईल आणि उन्हाच्या तडाख्याने जळून जाणार नाही.
वाल आणि चवळी : जर तुमच्या घरातच शेतीची कामे करणारी माणसे असतील, तर ५ ते १० गुंठे जागेत वाल किंवा चवळी नक्की लावा. वाल साधारण साडेतीन ते चार महिन्यांत, तर चवळी ८० ते ९० दिवसांत तयार होते. उन्हाळ्यात या शेंगभाज्यांना मिळणारा दर खूपच आकर्षक असतो.
भेंडी आणि गवार : भेंडीची लागवड तुम्ही १० मार्चपर्यंत करू शकता. भेंडी आणि गवार या पिकांचं वैशिष्ट्य म्हणजे, एकदा का यांचं उत्पादन सुरू झालं, की पुढचे दीड-दोन महिने ते तुम्हाला एका दिवसाआड खणखणीत उत्पन्न देत राहतात. फक्त त्यांना वेळेवर पाणी आणि योग्य खतांचा डोस मिळणं गरजेचं आहे.
थोडी रिस्क घ्यायची तयारी आहे? मग या पिकांमधून मिळवा ‘बंपर नफा’
ज्यांच्याकडे एक एकर किंवा त्याहून जास्त शेतजमीन आहे आणि जे थोडी जास्त गुंतवणूक करू शकतात, त्यांच्यासाठी ही पिके जॅकपॉटसारखी आहेत:
कडू पण फायद्याचे कारले : उन्हाळ्यात कारल्याला प्रचंड मागणी असते आणि हे पीक ४ ते ५ महिने चालते. मात्र, यासाठी तुम्हाला मल्चिंग पेपर आणि मांडव (तारकाठी) उभारावा लागतो. सुरुवातीला हा खर्च जास्त वाटला, तरी ५५-६० दिवसांत जेव्हा कारले बाजारात जायला लागतात, तेव्हा मिळणाऱ्या दरामुळे तुमचा सगळा खर्च सहज वसूल होतो.
दोडका आणि गिलके : कारल्याप्रमाणेच या पिकांनाही कडक उन्हापासून वाचवण्यासाठी मल्चिंग आणि मांडवाची आवश्यकता असते. हे पीक सुद्धा तुम्हाला एप्रिल-मे महिन्यामध्ये मजबूत कमाई करून देऊ शकते.
गोडवा देणारे खरबूज : उन्हाळा आणि खरबूज यांचं एक वेगळंच समीकरण आहे! जर तुम्ही २५ फेब्रुवारीच्या आत खरबुजाची लागवड केली, तर एका एकरातून तब्बल २० ते २५ टनांपर्यंत उत्पादन मिळू शकतं. फक्त लागवड वेळेत करा, कारण उशीर झाला तर उत्पादनावर मोठा परिणाम होऊ शकतो.
मिरची : जर तुमच्या शेतात शेडनेटची किंवा चांगली सावलीची व्यवस्था असेल, तर तुम्ही साधी मिरची किंवा भोपळी (शिमला) मिरची लावू शकता. हे पीकही तुम्हाला ५५ ते ६० दिवसांच्या आत उत्पादन द्यायला सुरुवात करतं.
थोडक्यात पण महत्त्वाचे : तुमची जमीन कशी आहे, पाण्याची काय सोय आहे आणि तुमचं बजेट किती आहे, या सर्व गोष्टींचा विचार करूनच पिकाची निवड करा. कमी वेळ आणि कमी बजेट असेल तर कोथिंबीर, मेथी, भेंडी किंवा गवार निवडा. आणि जर पाण्याची मुबलकता आणि खर्च करण्याची तयारी असेल, तर कारले, खरबूज किंवा दोडक्याकडे वळा.
निर्णय कोणताही घ्या, पण नियोजन आत्ताच करा! तरच एप्रिल-मे च्या कडक उन्हाळ्यात तुमचा खिसा पैशांनी गार राहील.
