उन्हाळी कोथिंबीर लागवड : उन्हाळ्याची कडक ऊन आणि वाढते तापमान म्हटले की, अनेक शेतकरी बांधव पालेभाज्या घेण्यास धजावत नाहीत. पण तुम्हाला माहिती आहे का? याच कडक उन्हाळ्यात अवघ्या ३५ ते ४० दिवसांत कमी खर्चात तुम्हाला मालामाल बनवणारे एक ‘जॅकपॉट’ पीक आहे – ते म्हणजे ‘कोथिंबीर’. उन्हाळ्यात कोथिंबीर पिकवणे म्हणजे एक मोठे आव्हान असते; कारण उष्णतेमुळे पीक जळण्याची किंवा त्याची वाढ खुंटण्याची दाट शक्यता असते. पण काळजी करू नका! आज आपण या ब्लॉगमध्ये अशा काही भन्नाट आणि खात्रीशीर पद्धती पाहणार आहोत, ज्यामुळे तुमची कोथिंबीर जळणार नाही, ती हिरवीगार आणि पालेदार राहील आणि सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे बाजारात तिला सर्वाधिक भाव मिळेल. चला तर मग, मार्च ते मे महिन्यातील उन्हाळी कोथिंबिरीच्या यशस्वी नियोजनाचे रहस्य जाणून घेऊया!
शेतकरी मित्रांनो, उन्हाळी हंगामात कोथिंबीर लागवड करणे हा एक अत्यंत फायदेशीर निर्णय ठरू शकतो. पण उष्णतेचा सामना करत दर्जेदार उत्पादन घेण्यासाठी काही बारकावे समजून घेणे गरजेचे आहे. पेरणीपासून ते काढणीपर्यंत नेमकी कोणती काळजी घ्यावी, ते खालीलप्रमाणे:
योग्य जमिनीची निवड: यशाची पहिली पायरी
उन्हाळ्यात कोथिंबीर घेताना सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे ‘जमीन’. या हंगामासाठी शक्यतो काळी आणि भारी जमीनच निवडावी. यामागे एक साधे शास्त्र आहे – काळी जमीन उन्हात लवकर तापत नाही आणि ती ओलावा जास्त काळ टिकवून ठेवते. यामुळे कोथिंबिरीची वाढ उत्तम होते आणि उन्हाच्या तडाख्याने पीक जळण्याचे प्रमाण नगण्य असते.
याउलट, जर तुम्ही हलक्या किंवा मध्यम जमिनीची निवड केली, तर ती लवकर तापते आणि तिला पाणीही जास्त लागते. अशा जमिनीत थोडं जरी दुर्लक्ष झालं तरी पीक जळून जाण्याचा किंवा वाढ खुंटण्याचा धोका मोठा असतो. तसेच, जमीन पाण्याचा उत्तम निचरा होणारी असावी.
येथे वाचा – हरभऱ्याच्या एका झाडाला 500 घाटे.. पहा भरघोस उत्पादन देणारे वाण
पूर्वमशागत: जमिनीची तयारी
जमीन निवडल्यानंतर तिची मशागत करणे अत्यंत गरजेचे आहे. सर्वात आधी शेतात आडवी-उभी खोल नांगरट करून घ्या. त्यानंतर रोटाव्हेटरच्या साहाय्याने जमीन एकदम भुसभुशीत करा. मातीतील मोठी ढेकळे पूर्णपणे फोडून घ्या, जेणेकरून बियाणांची उगवण चांगली होईल आणि कोथिंबिरीच्या मुळांना पसरण्यासाठी मोकळी जागा मिळेल.
पाण्याचे अचूक नियोजन: पिकाची संजीवनी
उन्हाळ्यात पाण्याचे नियोजन हा सर्वात नाजूक आणि कळीचा मुद्दा आहे. पिकाला पाण्याचा ताण अजिबात पडू देऊ नका. सिंचनासाठी शक्यतो सुरुवातीपासूनच ‘स्प्रिंकलर’ (तुषार सिंचन) किंवा ‘रेन पाईपचा वापर करा. यामुळे कोथिंबिरीची पाने धूळविरहित राहतात, पिकाला आवश्यक तो गारवा मिळतो आणि कोथिंबीर जळण्यापासून वाचते.
पाणी देताना एक विशेष काळजी घ्यायची आहे – जमिनीला मोठ्या भेगा पडून ती पूर्णपणे कोरडी होऊ देऊ नका. जमिनीत ‘वाफसा’ आला की लगेच दुसऱ्या दिवशी पाणी द्या. पण एकाच वेळी शेतात खूप जास्त पाणी साचू देऊ नका. अतिरिक्त पाण्यामुळे कोथिंबीर पिवळी पडून सडू शकते आणि तिची वाढ थांबू शकते.
येथे वाचा – घरातून सुरू करा ‘हा’ जबरदस्त व्यवसाय: मागणी इतकी की पुरवठा करताना दमून जाल
उन्हाळी कोथिंबीर: एक खात्रीशीर नफा
मित्रांनो, उन्हाळ्यात बाजारात हिरव्या पालेभाज्यांची आवक कमी असते, त्यामुळे कोथिंबिरीला प्रचंड मागणी आणि चढा भाव मिळतो. जर तुम्ही योग्य जमीन निवडून आणि पाण्याचे काटेकोर नियोजन करून कोथिंबिरीची लागवड केली, तर हे पीक तुम्हाला हमखास आर्थिक स्थैर्य देऊ शकते. केवळ दीड महिन्यात हाती येणारे हे पीक शेतकऱ्यांसाठी खऱ्या अर्थाने एक ‘जॅकपॉट’ आहे.
येथे वाचा – रेशन कार्डसाठी ही लोकं अपात्र ठरणार.. अपात्र लोकांची यादी प्रसिद्ध
